Σκιώδη Παραλειπόμενα

του
Κώστα Βουλαζέρη

Αρχείο | RSS Feed

Αναζήτηση Μυστηριακές ΟντότητεςΠαλιά Ελληνικά Εξώφυλλα

Τυχαία

Μια στιγμή...
23 / 5 / 2020

(Μια επανάληψη από το παλιό blog.)

 

Η σειρά κινουμένων σχεδίων Masters of the Universe – επίσης γνωστή ως He-Man – ήταν μια σειρά φτιαγμένη από τη Mattel για να υποβοηθήσει στο να πουληθούν κουκλάκια που απεικόνιζαν πολεμιστές και τέρατα. Ήταν ένα καθαρά καπιταλιστικό κόλπο, μπορείς να πεις, για εμπορικούς λόγους.

Όμως πολλοί εξακολουθούν να θυμούνται αυτή τη σειρά, πράγμα το οποίο άνετα βλέπεις στο Διαδίκτυο από το πλήθος των εικόνων που κυκλοφορούν με τον Χι-Μαν, τους εχθρούς του, και τους φίλους του. Η σειρά δεν έχει ξεχαστεί. Αν μη τι άλλο, έχει πλέον αναβιβαστεί στο επίπεδο του καλτ.

Κι αυτό ίσως να μην είναι τυχαίο.

Ναι, ξέρω, έχει πολλά άσχημα, ορισμένα από τα οποία είναι: ότι κανένας ποτέ δεν σκοτώνεται παρότι γίνονται δεκάδες μάχες· ότι δίνεται συνήθως η εύκολη λύση της γροθιάς ενός υπερανθρώπου· ότι οι πλοκές είναι απλοϊκές, έως και ανόητες μερικές φορές· ότι, στο τέλος κάθε επεισοδίου, έχει εκείνα τα αστεία ηθικά διδάγματα.

Ωστόσο, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η σειρά υποτίθεται πως είναι παιδική. Σε παιδικές σειρές δεν έχουμε θανάτους και οι πλοκές δεν μπορεί να είναι και τόσο σπουδαίες. Επίσης, έχουμε ηθικά διδάγματα – δυστυχώς (“παιδιά, γι’αυτό δεν πρέπει ποτέ να εμπιστεύεστε τους αγνώστους!” “παιδιά, πάντα να δίνετε μια δεύτερη ευκαιρία στους άλλους”· “ποτέ να μη λέτε ψέματα, γιατί μπορεί να μπλέξετε άσχημα!” κτλ κτλ).

Το γεγονός ότι μπορούν και μεγαλύτεροι να παρακολουθήσουν τη σειρά και να την απολαύσουν είναι, όμως, αξιοσημείωτο. Πάω στοίχημα, μάλιστα, πως πλέον κυρίως μεγαλύτεροι είναι που βλέπουν αυτή τη σειρά.

Οι πλοκές είναι όντως απλοϊκές, αλλά μέσα σε 20 λεπτά που είναι το κάθε επεισόδιο, τι πλοκές να περιμένεις; Ειδικά από τη στιγμή που πρέπει να είναι αυτοτελείς… Είναι πολύ δύσκολο να έχεις καλύτερες πλοκές μέσα σε τόσο λίγο χρόνο. Εξαίρεση ίσως να αποτελεί η σειρά Thundarr the Barbarian που, για τον λίγο χρόνο (20’ πάλι), οι ιστορίες είναι αξιοσημείωτα καλές.

Κατά τα άλλα, το Masters of the Universe περιλαμβάνει διάφορα παράξενα σκηνικά και ευφάνταστες ιδέες που νομίζω πως μπορεί περισσότερο να εκτιμήσει ένας μεγαλύτερος παρά ένα παιδί. Συνδυάζει πάρα πολλά στοιχεία με τρόπο που σήμερα δεν συμβαίνει παρά μόνο σε πολύ σπάνιες περιπτώσεις. Συνδυάζει μύθους, μαγεία, παραδοξότητες, παράξενη τεχνολογία, άλλες διαστάσεις, άλλους πλανήτες, ασυνήθιστα σκάφη και τεχνουργήματα, εφιαλτικά όντα – πραγματικά, ό,τι μπορείς να φανταστείς. Καθόλου άσχημα για μια παιδική (;) σειρά.

Επίσης, έχει κανείς προσέξει τους αρχετυπικούς συμβολισμούς στο Masters of the Universe; Ο Πρίγκιπας Άνταμ είναι ο Απλός Άνθρωπος που, μέσω ενός μαγικού στοιχείου (του ξίφους του και της Δύναμης του Γκρέισκαλ), μεταμορφώνεται στον Υπερβατικό Άνθρωπο, στον Χι-Μαν. Και ο Χι-Μαν δεν είναι απλά ένας τυχαίος ζούπερμαν· μοιάζει πολύ περισσότερο με τον αρχετυπικό ιππότη. Κατά πρώτον, είναι το σπαθί, που θυμίζει φυσικά το Εξκάλιμπερ και παρόμοια μαγικά σπαθιά. Κατά δεύτερον, παρατήρησε το σύμβολο στο στήθος του Χι-Μαν. Είναι ένας σταυρός. Ο κλασικός σταυρός των ιπποτών. Κανονικά, ένα τέτοιο σύμβολο δεν θα έπρεπε να έχει καμια θέση σ’έναν άλλο πλανήτη, μακριά από τη Γη. Όμως ο Χι-Μαν το έχει επάνω του. Είναι καθαρά συμβολικό.

Ο Χι-Μαν δείχνει τον απλό άνθρωπο που, μέσω υπερβατικής βοήθειας (όπως η πίστη, η μαγεία, ή οτιδήποτε άλλο), μεταμορφώνεται στον υπερβατικό άνθρωπο. Ακόμα ένα κλασικό concept, που υπάρχει παντού στον μυστικισμό και στις ιπποτικές παραδώσεις.

Επίσης, ο Σκέλετορ δεν είναι ένας οποιοσδήποτε κακός. Είναι ο Θάνατος, ουσιαστικά. Κοίτα τον πώς είναι. Μια κουκούλα κι ένα κρανίο μέσα. Μόνο το δρεπάνι τού λείπει. Αντί γι’αυτό, έχει το ραβδί του.

Ο Σκέλετορ – ο Θάνατος – είναι ο αιώνιος αντίπαλος του ιππότη. Θυμάσαι την 7η Σφραγίδα; Ο ιππότης πολεμά τον θάνατο, ξανά και ξανά. Ο Θάνατος δεν μπορεί να ηττηθεί· σαν τον Σκέλετορ παρουσιάζεται συνεχώς ως το αντίπαλο δέος.

Ο Ιππότης πάντα αντιμετωπίζει τον Θάνατο, και πρέπει να τον υπερνικά.

Ο Σκέλετορ κρατά ένα ραβδί που στην κορυφή του έχει το κρανίο ενός κριαριού – κλασικό σατανικό σύμβολο του Κακού.

Και πολλοί από τους υπόλοιπους χαρακτήρες της σειράς μοιάζουν επίσης με αρχετυπικές φιγούρες. Αλλά όχι τόσο όσο ο Χι-Μαν και ο Σκέλετορ.

Τελευταία (το 2000) είχαν βγάλει ακόμα μια σειρά με τον Χι-Μαν, πιο σύγχρονη από την παλιά. Αλλά δεν ήταν καλή. Δεν έχει την ίδια χάρη με την παλιά, γιατί επιχειρεί να πάρει τον εαυτό της πιο σοβαρά, ενώ η παλιά σειρά δεν παίρνει τον εαυτό της σοβαρά. Το ξέρεις ότι είναι ένα παραμύθι· δεν περιμένεις τίποτα πιο “ψαγμένο”. Τέτοιου είδος θεματολογίες απλά χαλάνε όταν προσπαθείς να τις κάνεις πιο ψαγμένες, διότι είναι, στη βάση τους, παραμύθια. Δεν μπορούν να σταθούν αλλιώς. Ωστόσο, από αυτό το παραμύθι λαμβάνεις κάτι πολύ ευφάνταστο και ψυχαγωγικό. Παρότι απλοϊκό, δεν είναι χαζό. Κι αυτό δεν είναι εύκολο να επιτευχθεί.

Πάρε για παράδειγμα άλλες σειρές κινουμένων σχεδίων, πιο παλιές και πιο σύγχρονες, και θα καταλάβεις τι εννοώ.

 

 

Επίσης . . .

Βιβλιοκριτική: Swords and Deviltry· Swords Against Death, του Fritz Leiber


Έχω δύο ανθολογίες που περιλαμβάνουν, συνολικά, όλες τις ιστορίες του Fritz Leiber με τον Fafhrd και τον Gray Mouser. Παλιότερα, είχα διαβάσει μια ιστορία από τη δεύτερη ανθολογία· δεν θυμάμαι ποια ακριβώς, αλλά θυμάμαι ότι μου άρεσε. Τώρα, αποφάσισα να διαβάσω και τις δύο ανθολογίες, ξεκινώντας από την πρώτη, κανονικά.

Έχω ακούσει πολλά για τον Fritz Leiber, ειδικά για τις ιστορίες του με τον Fafhrd και τον Gray Mouser στην Lankhmar, και μάλιστα από διάφορους γνωστούς συγγραφείς (όπως Moorcock, για παράδειγμα). Οι περισσότεροι φαίνεται να τον θαυμάζουν: ίσως να τον θεωρούν και κάτι το ιδιαίτερο. Αυτό είχε δημιουργήσει μέσα στο μυαλό μου μια κάποια εντύπωση για τον Leiber η οποία δεν βγήκε πραγματική, δυστυχώς. Δεν απογοητεύτηκα ακριβώς από όσα που έχω διαβάσει ώς τώρα, αλλά δεν ήταν και εκείνο που περίμενα. Περίμενα κάτι που θα με συνεπάρει και θα με ξαφνιάσει όπως το Amber του Zelazny· όμως δεν είναι τέτοιο πράγμα. Όχι για εμένα, τουλάχιστον.

Μέχρι στιγμής έχω διαβάσει τα πρώτα δύο βιβλία – το Swords and Deviltry και το Swords Against Death – δηλαδή, τη μισή πρώτη ανθολογία. Αυτά τα δύο βιβλία, φυσικά, περιλαμβάνουν διάφορες ιστορίες, διάφορες περιπέτειες του Fafhrd και του Mouser. Μην ξεχνάτε ότι ο Leiber έγραφε για περιοδικά, οπότε υποχρεωτικά οι ιστορίες είναι μικρού μήκους η καθεμία· όμως είναι πολλές. Και εδώ δεν είναι τοποθετημένες με τη σειρά που τις έγραψε ο Leiber, αλλά με την ιστορική τους συνέχεια – έτσι όπως ο Leiber τις κατέταξε ύστερα από χρόνια. Οι ιστορίες, όμως, που είχε γράψει παλιότερα διαφέρουν αρκετά από τις νεότερες – και το καταλαβαίνεις εύκολα ότι γράφτηκαν πριν. Αυτές οι παλιότερες ιστορίες είναι απλές περιπέτειες όπου δυο τυχοδιωκτικοί ήρωες συναντούν κάτι παράξενα ή επικίνδυνο, ή και τα δύο μαζί, και κάπως το προσπερνάνε ή το κατατροπώνουν, και συνεχίζουν τον δρόμο τους, πηγαίνοντας σε άλλες περιπέτειες. Οι νεότερες ιστορίες μοιάζει να έχουν περισσότερο υπόβαθρο και να ασχολούνται πιο πολύ με τον κόσμο γύρω από τους ήρωές μας, καθώς και με το ποιοι πραγματικά είναι αυτοί, και τι θέλουν. Γενικά, είναι πιο γεμάτες, ας πούμε, από πληροφορίες. Οι δύο πρώτες ιστορίες, δε, στο Swords and Deviltry είναι ξεκάθαρα ιστορικό υπόβαθρο του Fafhrd και του Mouser· και είναι και οι δύο αρκετά καλές. Προσωπικά, προτιμώ αυτή του Mouser: είναι τρομερά διαβολική και ατμοσφαιρική. Αυτή του Fafhrd είναι... έτσι κι έτσι· και νομίζω ότι κάποιος θα μπορούσε να την ονομάσει ακόμα και «μισογύνικη» με όλες αυτές τις «καταπιεστικές γυναίκες-μάγισσες» της φυλής του Fafhrd· αλλά δεν πιστεύω ότι η πρόθεση του συγγραφέα ήταν τέτοια.

Το γεγονός, όμως, ότι μπλέκει ιστορίες που έγραψε παλιότερα με ιστορίες που έγραψε μετά δημιουργεί κάποια κενά, ίσως και κακώς εννοούμενες παραδοξότητες. Αν και καταφέρνει αρκετά καλά να συνδέσει μεταξύ τους όλες αυτές τις ιστορίες που έγραψε σε διαφορετικές χρονικές περιόδους, σου δίνεται η εντύπωση ότι μερικά πράγματα δεν δένουν ακριβώς. Και το πιο χτυπητό είναι ότι στην πρώτη ιστορία με τον Gray Mouser – αυτή την ιστορία που μου άρεσε πάρα πολύ – ο Mouser είναι μάγος, και κάνει μάλιστα κάποιες πολύ διαβολικές και ισχυρές μαγείες. Στις επόμενες ιστορίες, ωστόσο, δεν φαίνεται ο Mouser να έχει καμία μαγική γνώση! Πώς είναι δυνατόν αυτό; Εγώ περίμενα ότι κάπου και στις επόμενες περιπέτειες ο Mouser θα έκανε κάτι το μαγικό. Μετά από δύο ολόκληρα βιβλία, όμως, δεν έχει κάνει τίποτα...

[Συνέχισε να διαβάζεις]

 

Επιλογές Σεπτεμβρίου (22/9)


Η «σατανική» Σταχτοπούτα του Netflix — Έξι Μέρες στον Luna One — Solarpunk πραγματικότητα — Η «κοσμική αμνησία» των μαύρων τρυπών — Το κρυφό περιοδικό επιστημονικής φαντασίας — Ιστορίες με λυκανθρώπους (1828-1931) — Οι παράξενες ιστορίες του Bertram Atkey — Ιστορίες με τρολ — Professor H's Wayback Machine — Η Αλίκη στη Χώρα των Θαυμάτων της επιστημονικής φαντασίας — Εικονογραφήσεις του Harry Clarke για τα παραμύθια του Hans Christian Andersen — Paul Vincent Woodroffe (1875–1954) — Ντοκιμαντέρ για την επιστημονική φαντασία και άλλα σχετικά — 10 B-movies επιστημονικής φαντασίας — Symphonie Fantastique — Ένα παλιό βιβλίο «μεταμορφώσεων» — Η τέχνη του Eugene Tssui — Zendik Farm Arts Commune — King Gizzard & The Lizard Wizard — και πολύ περισσότερα έρχονται στο LinX

 

Το Σκοτάδι Γελά — Το Κλεμμένο Βασίλειο, Τόμος 2


Έχοντας πάρει την πόλη της Όσβελακ από τα χέρια των ανθρώπων της Σφετερίστριας, ο Πρίγκιπας Κάλνεντουρ ωλ Κάρνελεκ, η Κόμισσα Χάνκαθιρ αλ Νασόλντουν, και οι σύντροφοί τους βλέπουν ξεκάθαρα ότι ο πόλεμός τους για την ανάκτηση του Βασιλείου τώρα αρχίζει – ένας πόλεμος άμεσα συνδεδεμένος με την ίδια τους την επιβίωση. Στρέφουν το βλέμμα τους προς τη Βορσίραθ, στις Κάτω Ακτές, και επιδιώκουν να επιστρατεύσουν συμμάχους προκειμένου να αντιμετωπίσουν την απειλή που αντιπροσωπεύει.

Ο Κάλνεντουρ ταξιδεύει με τον Έλκερθιν τον Θανατογέννητο για να συναντήσει ένα χαμένο παιδί του και για να τον βοηθήσει να συγκεντρώσει μαχητές από τους παρανόμους του Βασιλείου... ένας από τους οποίους αποδεικνύεται παλιός γνωστός του Πρίγκιπα και του δίνει κάποιες απαντήσεις για το αινιγματικό παρελθόν του.

Η Λοτρίνθα ωλ Νάλδεκερ, μαζί με τον Ραμάλθιν αλ Ένερκαβ και τη Σιράλια’χοκ ωλ Κίριβεμ, οδηγείται στη γενέτειρά της από τον Αρχικαλεστή του Πεπρωμένου και τους ακόλουθούς του, όπου κίνδυνος καραδοκεί για εκείνη πίσω από κάθε σκιά. Ο πραγματικός κίνδυνος, όμως, που πρέπει να φοβάται δεν είναι αυτός που νομίζει...

Και η Χάνκαθιρ αλ Νασόλντουν, η Κόμισσα των Σκιών, ερευνά το παρελθόν της Κομητείας της προκειμένου να ανακαλύψει τα μυστικά των Σκοτεινών Ακόλουθων: και καταλήγει σε μέρη που δεν φανταζόταν ότι μπορεί να υπήρχαν.

Ενώ ο Πρίγκιπας Κάλνεντουρ και οι σύμμαχοί του παλεύουν για την απελευθέρωση του Βασιλείου από τα δεσμά της Ζώθμαλιρ αλ Μακμάρνουν, πίσω από τον αγώνα τους μια δύναμη που έχει τραφεί από το μίσος και την απόγνωση απλώνεται σαν μόλυνση που αποσκοπεί να τους καταστρέψει όλους...

Κατεβάστε το